Blog - Adwokat kościelny - Adwokaci kościelni Kancelaria SALOMON

Blog

Nowe przepisy o kanonicznym przygotowaniu do małżeństwa – komentarz dr Adama Bartczaka cz. I

Nowe przepisy o kanonicznym przygotowaniu do małżeństwa – komentarz dr Adama Bartczaka cz. I

Niniejszy komentarz skierowany do narzeczonych i duszpasterzy przedstawi cel rozmowy, jej czas i miejsce, faktyczny przebieg oraz wskaże na dokumenty wymagane do dopuszczenia zawarcia małżeństwa. W drugiej części zaprezentowane zostaną przepisy dotyczące małżeństw mieszanych, skutków cywilnych oraz celebracji małżeństwa. Źródłem analizy będzie Dekret ogólny Konferencji Episkopatu Polski z dnia 8 października 2019 r., który wejdzie w życie z dniem 1 czerwca 2020 r.

Nowe przepisy o kanonicznym przygotowaniu do małżeństwa – komentarz dr Adama Bartczaka cz. II
Jak funkcjonuje i czym zajmuje się sąd kościelny?

Jak funkcjonuje i czym zajmuje się sąd kościelny?

Sądowa działalność Kościoła znana jest zasadniczo od początków działalności Kościoła. Oczywiście nie miała ona takiego kształtu jaki ma dzisiaj, ale istota się nie zmieniła. Istnienie i funkcjonowanie władzy sądowej wynika z naturalnego prawa człowieka do wymiaru sprawiedliwości. Jak obecnie funkcjonują sądy kościelne, na jakie kodeksy się powołują i jakimi sprawami zajmują się sądy biskupie i metropolitalne?

Czy możliwe jest utajnienie zeznań świadka w procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa?

Czy możliwe jest utajnienie zeznań świadka w procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa?

Jednym z podstawowych rodzajów dowodu, który strony postępowania mogą zgłaszać są świadkowie. Ich zeznania pomagają w zdobyciu lub potwierdzeniu informacji o jakimś wydarzeniu, okolicznościach, o osobowości małżonków, ich problemach, kłopotach, przeszłości. Z jakiego powodu można prosić o utajnienie zeznań świadka oraz jak zabezpieczyć prawo do obrony stronie, której zeznania świadka zostały utajnione.

Kontrowersje wokół ślubu prezesa TVP – analiza z punktu widzenia adwokata kościelnego.

Kontrowersje wokół ślubu prezesa TVP – analiza z punktu widzenia adwokata kościelnego.

Ślub kościelny Prezesa Telewizji Polskiej w ostatnich dniach wprowadził po raz kolejny do opinii publicznej temat stwierdzenia nieważności małżeństwa. W mediach społecznościowych, ale zapewne także w rozmowach, w domu i w pracy, wśród znajomych, często przy okazji „powtórnych” ślubów kościelnych osób publicznych lub celebrytów ten temat się pojawia. Zazwyczaj jednak jest on bardzo nieprecyzyjnie przedstawiany. Staramy się uporządkować wiedzę na temat stwierdzenia nieważności małżeństwa.

Jak to możliwe, że małżeństwo sakramentalne może zostać uznane za nieważne?

Jak to możliwe, że małżeństwo sakramentalne może zostać uznane za nieważne?

Zacznijmy od tego, że małżeństwo raz ważnie zawarte i dopełnione przez akt seksualny, w świetle nauki Kościoła katolickiego nie może być rozwiązane żadną władzą i trwa aż do śmierci jednego z małżonków. W przeciwieństwie do małżeństw cywilnych, które można rozwiązać (prawomocnym wyrokiem sądu cywilnego orzekającym rozwód) i ponowić nawet kilkukrotnie (przed urzędnikiem USC). Na czym więc polega potocznie zwany "rozwód kościelny"?

Porada prawna na etapie przedprocesowym

Strony mogą uzyskać pomoc i poradę od osób kompetentnych, wykształconych w dziedzinie prawa kanonicznego. Adwokat kościelny udziela rad poprzez przytaczanie przepisów prawnych i analizę stanu faktycznego.

Uzależnienie od rodziców a stwierdzenie nieważności małżeństwa kościelnego

Specyficznym przejawem niedojrzałości, mającym wpływ na funkcjonowanie małżeństwa, jest nadmierne, patologiczne uzależnienie dziecka od rodziców. Wyrazem takiej zależności może być całkowite podporządkowanie się ich woli, przestrzeganie ustalonych przez nich norm, brak samodzielności w zakresie decyzji i działania. W skrajnej postaci może dochodzić do przejmowania ich postaw i opinii, często negatywnych wobec współmałżonka. 

Osobowość narcystyczna, a stwierdzenie nieważności małżeństwa kościelnego

Osobowość narcystyczna charakteryzuje się przesadnym poczuciem wyjątkowości.
Osoba z tym zaburzeniem stale jest żądna władzy albo pieniędzy, ma również tendencje do wykorzystywania innych. Przejawia zachowania wybuchowe, jest niezdolna do empatii, mocno zapatrzona w siebie, nie dostrzega potrzeb innych. Narcyz wykorzystuje dla własnych celów dobrą wolę i naiwność otoczenia.

Prezentacja dowodów w kościelnym procesie małżeńskim

Udowodnienie nieważności małżeństwa spoczywa na tej stronie, która twierdzi, że istnieją do tego podstawy. Brak dowodów powoduje jedynie domniemanie w tym zakresie. Powód musi wykazać zasadność swojego roszczenia. Dzięki przedstawionemu materiałowi dowodowemu sędzia powinien otrzymać pewność moralną do wydania wyroku pozytywnego tj. stwierdzającego tzw. rozwód kościelny.

Pomoc adwokata kościelnego w uzupełnianiu materiału dowodowego

Zadaniem adwokata jest postępować w taki sposób, aby uzupełniane dowody doprowadziły sędziego do pewności moralnej, co do zgodności jego decyzji z prawdą obiektywną faktów. Adwokat powinien pouczyć stronę, aby zgłaszała na forum sądowym jedynie dowody godziwe, uzasadnione, konieczne, aby przedkładane dowody miały istotne znaczenie w konkretnej sprawie.

Osobowość zależna a stwierdzenie nieważności małżeństwa kościelnego

Wiele osób zawiera małżeństwo nie będąc gotowym na podjęcie tak ważnego zobowiązania. Zależność od rodziny pochodzenia okazuje się silniejsza od dobra małżonka i założonej rodziny.

Nadto osoba charakteryzująca się zależnością od innych pozwala na to, aby oni przejmowali odpowiedzialność za podstawowe problemy jej życia, ma skłonność, aby podporządkować innym własne potrzeby. Osobę z tym zaburzeniem wyróżnia poczucie niepewności, mała zdolność do odczuwania przyjemności, duża męczliwość.

Czy zdrada może być przyczyną stwierdzenia nieważności małżeństwa kościelnego?

Małżonkowie przyrzekają sobie w dniu ślubu wierność aż do śmierci. Powszechnie wiadomo jednak, że czasem łamią tą zobowiązanie i dopuszczają się zdrady np. 5 lat po zawarciu związku małżeńskiego. Zagadnienie to z moralnego punktu widzenia jest oczywiście naganne, nie może jednak stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności małżeństwa kościelnego. W takiej sytuacji - jeżeli nie ma możliwości powrotu do siebie małżonków – kościół dopuszcza instytucję separacji, ale małżeństwo stron jest ważne i nie mają one możliwości ponownego zawarcia ślubu kościelnego.

Alkoholizm matki a niezdolność natury psychicznej do podjęcia istotnych obowiązków małżeńskich po stronie kobiety

Adwokaci kościelni niejednokrotnie natrafiają na problem rozpadu pożycia małżeńskiego, którego powodem jest niezdolność kobiety do podjęcia istotnych obowiązków małżeńskich. Bardzo często przyczyną takiej sytuacji jest alkoholizm matki, który wpływa na to, że kobieta w dzieciństwie nie zaznaje miłości, przez co szuka bliskości fizycznej na zewnątrz. Nie ulega to zmianie nawet po złożeniu przysięgi małżeńskiej – żona ma trudności w dochowaniu wierności jednemu partnerowi. Z tego powodu zawierane przez nią małżeństwo często prowadzi do tzw. rozwodu kościelnego.. 

Alkoholizm jako przyczyna stwierdzenia nieważności małżeństwa kościelnego

Alkoholizm to zaburzenie czynności organizmu na skutek nadmiernego spożywania napojów zawierających etanol. Alkoholik spożywa zawyżone dawki alkoholu, ma przymus picia. Jego zależność od alkoholu wskazuje na wyraźne zaburzenia psychiczne. Alkoholikowi towarzyszą objawy zakłócające zdrowie fizyczne i psychiczne. Czy zatem małżeństwo zawarte z alkoholikiem może zostać unieważnione?

Czy każdy prawnik to adwokat kościelny?

Wiele osób zgłaszających się po wsparcie do Poradni Rodzinnej Salomon, zadaje pytanie zawarte w temacie tego artykułu blogowego. Zachęcamy do lektury tekstu, w którym wyjaśniamy wspomnianą kwestię.

Czy uzależnienie od pornografii może być przyczyną stwierdzenia nieważności małżeństwa kościelnego?

W obecnych czasach dostęp do treści pornograficznych jest na wyciągnięcie ręki. Wielu ludzi, zwłaszcza mężczyźni, wpadają w jej sidła. W przeciwieństwie do tego, co twierdzą obrońcy pornografii, wpływa ona bardzo destrukcyjnie na budowanie prawidłowych relacji    i niszczy zdrowe zachowania seksualne. To natomiast bardzo często prowadzi do rozwodów lub stwierdzenia nieważności małżeństwa kościelnego. 

Osobowość paranoiczna a nieważność małżeństwa

Osoby o osobowości paranoicznej nie są zdolne do nawiązania poprawnej relacji międzyludzkiej, obejmującej wszystkie dziedziny wspólnoty małżonków, od sfery pożycia intymnego poczynając, a na wzrastaniu duchowym kończąc. Czy wobec tego opisywane zaburzenie osobowości może stać się przyczyną tzw. rozwodu kościelnego?

Symulacja zgody małżeńskiej jako przyczyna stwierdzenia nieważności małżeństwa kościelnego

Czym jest symulacja? Kodeks prawa kanonicznego stanowi, że: „Jeśli jedna ze stron albo obydwie pozytywnym aktem woli wykluczyłyby samo małżeństwo lub jakiś istotny element małżeństwa, albo jakiś istotny przymiot zawierają je nieważnie” (kan.1101 §2). Zachodzi tutaj sprzeczność między przysięgą małżeńską a wolą strony, która ją składa. Osoba deklaruje, że chce zawrzeć małżeństwo, ale w swoim wnętrzu wyklucza wolę jego zawarcia, myśli, że małżeństwa z daną osobą nie chce, ma zamysł nierespektowania obowiązków wynikających z zawartego małżeństwa.

Ubezwłasnowolnienie

Ubezwłasnowolnienie, czyli częściowe lub całkowite pozbawienie osoby fizycznej zdolności do czynności prawnych. Ubezwłasnowolnienie posiada formę orzeczenia sądowego. Sprawdź jakie przyczyny mogą prowadzić do ubezwłasnowolnienia.

Zwiększenie wysokości przyznanych alimentów

Nie zawsze najtrudniejszą kwestią jest uzyskanie świadczeń z tytułu obowiązku alimentacyjnego. Często równie problematyczne staje się właściwe zachowanie w sytuacji, w której wraz z upływem czasu, potrzeby dziecka rosną, a wysokość przyznanych alimentów, przestaje wystarczać na jego utrzymanie.

Symulacja całkowitej zgody małżeńskiej

Zagadnienie dotyczące symulacji całkowitej zgody małżeńskiej zostało uregulowane w kan. 1101 kodeksu prawa kanonicznego, gdzie par. 2 stanowi, że jeśli jedna ze stron albo obydwie pozytywnym aktem woli wykluczyłyby samo małżeństwo (…) zawierają je nieważnie.

Małżeństwo nieważnie zawarte z powodu impotencji

Impotencja to rodzaj dysfunkcji seksualnej. W toku rozmowy z osobą, która przyznaje, że jej małżeństwo mogło zostać nieważnie zawarte z powodu impotencji, należy wykazać szczególną delikatność, pamiętając, aby nie naruszyć prawa osoby do intymności.

Małżeństwo jako umowa

Małżeństwo spełnia cechy charakterystyczne umowy. Powstaje mianowicie w wyniku dwóch zgodnych oświadczeń woli zmierzających do zawiązania stosunku prawnego.

 

Impotencja a nieważność małżeństwa

W procesie dowodzenia nieważności małżeństwa z powodu impotencji należy ustalić, czy dane małżeństwo zostało dopełnione. Jasne jest bowiem, że brak dopełnienia małżeństwa może stanowić istotny element dowodzący istnienia niemocy płciowej, podczas gdy fakt skonsumowania małżeństwa wyklucza możliwość przypadku rzeczywistej impotencji.

 

Zbieranie dowodów w kościelnym procesie małżeńskim

W kościelnym procesie małżeńskim konieczne jest przeprowadzenie postępowania dowodowego, które ma potwierdzić zasadność zgłoszonych tez. Na tym etapie procesu przesłuchiwane są stron i świadkowie, powoływani są biegli sądowi, dodatkowo jeśli wymaga tego sprawa przeprowadzana jest wizja lokalna lub oględziny sądowe.

Dyspensa papieska

Istnieją systuacje, gdy małżeństwo może być rozwiązane przez Biskupa Rzymskiego, na prośbę obydwu stron lub jednej. Zasady dyspensy papieskiej zostały uregulowane w kodeksie prawa kanonicznego.

Osobowość schizoidalna a nieważność małżeństwa

Zawierając związek małżeński, ślubujemy partnerowi: miłość, wierność i uczciwość małżeńską. Tym samym tworzy się między nami system wielu zobowiązań. Może zdarzyć się jednak sytuacja, że osoba, której ślubowaliśmy przed ołtarzem nie jest w stanie wypełnić obowiązków małżeńskich z przyczyn natury psychicznej, bądź braku wystarczającego używania rozumu. W takich przypadkach pomóc może adwokat kościelny.

Skontaktuj się z nami